Thặng dư thương mại liên tục lập kỷ lục, kiều hối vẫn dồi dào, FDI tiếp tục chảy vào. Thế nhưng dự trữ ngoại hối của Việt Nam vẫn ở mức khá khiêm tốn so với nhiều quốc gia trong khu vực. Vậy lượng USD đang “chảy” như thế nào ???
🔴 Cán cân thanh toán của Việt Nam đang thể hiện sự áp lực kể từ năm 2022 dù “Tài khoản vãng lai” vẫn duy trì trạng thái thặng dư. Trong đó, cán cân thương mại hàng hóa liên tục ghi nhận mức thặng dư lớn, qua đó bù đắp cho tình trạng thâm hụt dịch vụ kéo dài do nhu cầu du lịch nước ngoài gia tăng và chi phí vận tải quốc tế duy trì ở mức cao.
Dòng kiều hối tiếp tục là nguồn cung ngoại tệ quan trọng cho nền kinh tế, tuy nhiên một phần đã bị triệt tiêu bởi các khoản lợi nhuận được khối FDI chuyển về công ty mẹ, cùng xu hướng gia tăng chuyển tiền ra nước ngoài của khu vực dân cư trong bối cảnh kỳ vọng VND mất giá và lợi suất nắm giữ USD ở nước ngoài hấp dẫn hơn.
🔴 Ở phía “Tài khoản tài chính”, dòng vốn FDI thực hiện vẫn duy trì ổn định nhờ Việt Nam tiếp tục hưởng lợi từ xu hướng dịch chuyển chuỗi cung ứng toàn cầu theo chiến lược Trung Quốc +1. Tuy nhiên, điểm đáng chú ý là khoản mục “Lỗi và sai sót”, đã ghi nhận giá trị âm lớn và kéo dài từ năm 2022, phản ánh lượng ngoại tệ chảy ra khỏi nền kinh tế nhưng chưa được ghi nhận đầy đủ trong các thống kê chính thức.
➡️ Nguyên nhân có thể đến từ: (1) Hoạt động buôn lậu vàng; (2) Gian lận hóa đơn thương mại (khai thấp giá trị xuất khẩu hoặc khai cao giá trị nhập khẩu để giữ ngoại tệ ở nước ngoài); (3) Doanh thu xuất khẩu chậm quay trở lại hệ thống ngân hàng (trì hoãn bán ngoại tệ và chuyển đổi sang VND do kỳ vọng tỷ giá tiếp tục tăng); (4) Nhu cầu đa dạng hóa tài sản ra nước ngoài ngày càng gia tăng…
(Theo ước tính từ IMF, Việt Nam đã nổi lên là một trong những thị trường tiền mã hóa lớn nhất thế giới, với tổng giá trị giao dịch tiền mã hóa năm 2024 ước đạt khoảng 173 tỷ USD, tương đương gần 38% GDP)
🔴 Hệ quả là dù cán cân thương mại hàng hóa liên tục thặng dư trong giai đoạn 2022 – 2025, dự trữ ngoại hối của Việt Nam vẫn ở mức tương đối thấp so với nhiều nền kinh tế trong khu vực. Điều này cho thấy một phần đáng kể nguồn ngoại tệ tạo ra từ hoạt động thương mại có thể chưa được giữ lại đầy đủ trong hệ thống ngân hàng chính thức. Dự trữ ngoại hối đã giảm mạnh trong năm 2022 khi SBV phải can thiệp quyết liệt để ổn định tỷ giá và kể từ đó mới chỉ phục hồi dần, trong khi các chỉ tiêu an toàn dự trữ ngoại hối đã suy giảm đáng kể so với giai đoạn trước.
➡️ Trước thực trạng này, các nhà hoạch định chính sách đã đẩy mạnh nhiều biện pháp nhằm hạn chế thất thoát ngoại tệ, bao gồm: (1) Cải cách thị trường vàng, tăng cường kiểm soát hoạt động mua bán ngoại tệ trái phép và buôn lậu vàng; (2) Giám sát chặt chẽ hơn các dòng tiền chuyển ra nước ngoài; (3) Đồng thời, lên kế hoạch xây dựng các sàn giao dịch tiền mã hóa chính thức nhằm đưa hoạt động này vào khuôn khổ quản lý.
➡️ Tuy nhiên, trong bối cảnh cán cân thương mại hàng hóa đã quay trở lại trạng thái thâm hụt lớn trong nửa đầu năm 2026, cùng với kỳ vọng VND mất giá vẫn hiện hữu, áp lực lên cán cân thanh toán nhiều khả năng sẽ tiếp tục duy trì ở mức cao trong ngắn hạn.
==================
👉 Anh/Chị NĐT thấy bài viết hữu ích, hãy Share để nhiều Nhà đầu tư cùng tham khảo.
👉 “THEO DÕI SMART STOCK” để nhận thêm những cập nhật kinh tế, các bài phân tích cổ phiếu theo phương pháp cơ bản và các Ấn phẩm đầu tư định kỳ.
👉 Room cập nhật nhanh nhất TẠI ĐÂY
