1. Nhu cầu thép toàn cầu suy yếu trong bối cảnh chủ nghĩa bảo hộ gia tăng
Sản lượng thép toàn cầu trong 4 tháng đầu năm 2026 giảm xuống còn 613,3 triệu tấn (Tương đương giảm -2% so với cùng kỳ năm ngoái) chủ yếu do chủ nghĩa bảo hộ toàn cầu gia tăng, khiến sản lượng thép giảm ở nhiều quốc gia, đặc biệt là Trung Quốc, khi xuất khẩu thép của nước này gặp nhiều khó khăn.
Nguồn: Smart Stock tổng hợp
Tính riêng tại Trung Quốc:
Sản lượng thép của Trung Quốc xuống còn 331,1 triệu tấn (Tương đương giảm -4,1% so với cùng kỳ năm ngoái). Sự sụt giảm này chủ yếu do nỗ lực của Trung Quốc trong việc giảm công suất sản xuất thép để giải quyết tình trạng dư cung thép kéo dài trong bối cảnh thị trường bất động sản suy yếu, cùng với các biện pháp bảo hộ toàn cầu ngày càng gia tăng đối với xuất khẩu thép của Trung Quốc. Nhiều công ty thép ở Trung Quốc đã ghi nhận thua lỗ trong những năm gần đây do tình trạng dư thừa công suất kéo dài.
Nguồn: Smart Stock tổng hợp – Sản lượng thép theo tháng của Trung Quốc
Hoạt động xuất khẩu thép của Trung Quốc trong Q1/2026 giảm -9,9% so với cùng kỳ năm ngoái, xuống còn 24,7 triệu tấn. Cùng với việc tái cấu trúc năng lực sản xuất để cắt giảm nguồn cung dư thừa, Trung Quốc đã ban hành lệnh cấp giấy phép xuất khẩu cho nhiều loại sản phẩm thép (gang thỏi, bán thành phẩm, thép tấm và thép dài, ống và sản phẩm đường ray) bắt đầu từ năm 2026, dẫn đến khối lượng xuất khẩu thép của Trung Quốc giảm trong Q1/2026.
Nguồn: Smart Stock tổng hợp – Dữ liệu xuất khẩu thép theo tháng của Trung Quốc
2. Tiêu thụ thép của Việt Nam tăng tốc nhờ nhu cầu nội địa mạnh mẽ và chính sách bảo hộ thương mại hiệu quả.
Trái ngược với sự suy giảm liên tục của ngành thép toàn cầu, đặc biệt là Trung Quốc, Việt Nam ghi nhận mức tăng trưởng sản lượng thép mạnh mẽ, được hỗ trợ bởi nhu cầu nội địa mạnh mẽ và việc thực hiện hiệu quả các biện pháp bảo hộ thương mại đối với thép Trung Quốc.
Trong Q1/2026, các doanh nghiệp Việt Nam ghi nhận mức tăng trưởng +14,6% so với cùng kỳ năm ngoái, đạt 9,4 triệu tấn. Trong đó, sản lượng thép xây dựng đạt mức cao kỷ lục 3,97 triệu tấn, tăng đáng kể +22,4% so với cùng kỳ năm ngoái và là lĩnh vực hưởng lợi chính từ đầu tư công và tăng trưởng mạnh mẽ của xây dựng nhà ở. Trong khi đó, sản lượng thép cuộn cán nóng (HRC) tăng mạnh +23,6% so với cùng kỳ năm ngoái, đạt 2,4 triệu tấn nhờ các biện pháp bảo hộ thương mại hiệu quả đối với hàng hóa Trung Quốc.
Thép xây dựng: Hưởng lợi chính từ nhu cầu xây dựng cao.
Tổng doanh số bán thép xây dựng trong quý 1 năm 2026 đạt mức cao kỷ lục 3,97 triệu tấn, tăng đáng kể +22% so với cùng kỳ năm ngoái.
Nội địa: Tăng mạnh +30% so với cùng kỳ năm ngoái lên 3,6 triệu tấn nhờ sự tăng trưởng mạnh mẽ của đầu tư công và nhu cầu ổn định từ thị trường bất động sản.
Xuất khẩu: Tiếp tục giảm -25,7% so với cùng kỳ năm ngoái xuống còn 335.502 tấn.
HPG: Là công ty có thị phần thép xây dựng lớn nhất trong ngành (Chiếm thị phần 36% thép xây dựng tính tới Q1/2026), HPG đã hưởng lợi từ nhu cầu xây dựng mạnh mẽ. Khối lượng bán thép xây dựng của công ty đã tăng +20% so với cùng kỳ năm ngoái trong quý 1 năm 2026, đạt 1,4 triệu tấn.
Lưu ý: Thuế bảo hộ 6,1% đối với thép xây dựng đã hết hiệu lực từ ngày 22/03/2026. Điều này tạo ra rủi ro cho thép giá rẻ từ Trung Quốc tràn ngập thị trường Việt Nam, ảnh hưởng đến doanh số bán hàng của các nhà sản xuất thép trong nước.
Chủ nghĩa bảo hộ đang ngày cảng phổ biến, do vậy khi nhập khẩu thép tăng mạnh – các nhà sản xuất trong nước có thể sẽ đệ đơn kiện đòi biện pháp bảo hộ thương mại, điều này cũng sẽ giúp hạn chế dòng thép nhập khẩu giá rẻ. Khi các cuộc điều tra chống bán phá giá hiện nay có nhiều khả năng được các cơ quan chức năng phê duyệt nhanh chóng hơn khi có bằng chứng rõ ràng về sự gia tăng bất thường của nhập khẩu thép Trung Quốc.
Thép cuộn cán nóng (HRC): Việc bảo vệ toàn diện chống lại HRC Trung Quốc sẽ tiếp tục hỗ trợ doanh số bán hàng
Khối lượng bán thép cuộn cán nóng (HRC) Q1/2026 tăng mạnh +23,6% so với cùng kỳ năm ngoái, đạt 2,4 triệu tấn.
Trong nước: Tăng +13,6% so với cùng kỳ năm ngoái, đạt 1,9 triệu tấn,
Xuất khẩu: Tăng vọt 109% so với cùng kỳ năm ngoái so với mức thấp của năm trước đạt 0,4 triệu tấn
Khối lượng bán HRC bắt đầu tăng mạnh từ Q2/2025 sau khi áp dụng thuế chống bán phá giá tạm thời đối với thép cuộn cán nóng khổ hẹp của Trung Quốc (với chiều rộng lên đến 1.880mm), có hiệu lực từ ngày 08/03/2025. Khối lượng bán hàng tiếp tục tăng mạnh so với cùng kỳ năm ngoái sau khi thuế chống bán phá giá chính thức (AD19, dao động từ 19,38% đến 27,83%) đối với thép cuộn cán nóng khổ hẹp của Trung Quốc được ban hành và có hiệu lực từ T7/2025.
Bên cạnh đó, việc mở rộng năng lực sản xuất của HPG cũng dẫn đến sự tăng trưởng mạnh mẽ. Khi Lò cao số 2 tại Tổ hợp thép Dung Quất của HPG đi vào hoạt động trong Q4/2025, sản lượng bán hàng của công ty đã tăng vọt +48% so với cùng kỳ năm ngoái, đạt 1,5 triệu tấn trong Q1.2026. Trong khi đó, Formosa – đối thủ cạnh tranh duy nhất của HPG trong phân khúc thép cuộn cán nóng tại Việt Nam, ghi nhận sản lượng gần như không đổi so với cùng kỳ năm ngoái ở mức 0,9 triệu tấn trong quý 1 năm 2026 (giảm -3% so với cùng kỳ năm ngoái). Theo đó, sản lượng bán hàng của HPG trong Q1/2026 đã vượt qua Formosa hơn +65%, so với mức tăng chỉ +8% trong cùng kỳ năm 2025.
Bước sang Q2/2026, HPG tiếp tục được hỗ trợ doanh số bán hàng khi Bộ Công Thương đã ban hành Quyết định áp thuế chống bán phá giá tạm thời 27,83% đối với thép cuộn cán nóng khổ rộng nhập khẩu từ Trung Quốc (khổ từ 1.880mm đến 2.300mm), có hiệu lực từ ngày 17/04/2026.
Đối với HPG, mặc dù xuất khẩu giảm nhưng tỷ lệ xuất khẩu thấp (chỉ 9% tổng doanh thu), trong khi nội địa tăng trưởng mạnh mẽ khi được hưởng lợi từ nhu cầu trong nước cao và hiệu quả của chính sách bảo hộ thương mại đối với các sản phẩm nhập khẩu từ Trung Quốc. Trong khi đó, các công ty thép khác như HSG và NKG lại có phần bị thiệt hại ảnh hưởng lên bức tranh kinh doanh đáng kể bởi chủ nghĩa bảo hộ toàn cầu đang gia tăng và ghi nhận sự sụt giảm mạnh về lợi nhuận do khối lượng xuất khẩu giảm.
==================
👉 Anh/Chị NĐT thấy bài viết hữu ích, hãy Share để nhiều Nhà đầu tư cùng tham khảo.
👉 “THEO DÕI SMART STOCK” để nhận thêm những cập nhật kinh tế, các bài phân tích cổ phiếu theo phương pháp cơ bản và các Ấn phẩm đầu tư định kỳ.
👉 Room cập nhật nhanh nhất TẠI ĐÂY
